ساب ووفر ها، نوعی اسپیکر با عملکرد خاص برای ایجاد بیس و بهبود وضوح صداهایی با فرکانس پایین در سیستم صوتی ماشین هستند که می توانند به روش های مختلفی عملکرد سیستم صوتی را تقویت کنند.
یک ساب ووفر با کیفیت، به موسیقی شما عمق و واقع گرایی بیشتری می بخشد. احتمالا تابحال این تجربه را داشتید که صدای ضبط یک ماشین آنقدر زیاد بوده که حین عبور از کنار ماشین شما باعث لرزیدن خودروی تان شده است. در واقع این لرزش از طریق ساب ووفر ایجاد می شود و معمولا روی سیستم های صوتی استانداردی که از کارخانه روی خودروها بسته می شود وجود ندارد.
هنگامی که یک ساب ووفر با کیفیت به درستی در سیستم صوتی ماشین نصب شود و با یک آمپلی فایر خوب و هد یونیت هماهنگ شود، تجربه گوش دادن به موسیقی شما را به طور قابل توجهی بهبود می بخشد و شما از شنیدن موسیقی های بیس دار با صدای بلند، لذت بسیار بیشتری می برید.
چرا از ساب ووفر در سیستم صوتی خودرو استفاده می کنیم؟
بیس دشوارترین محدوده طیف فرکانسی برای بازپخش شدن توسط یک بلندگو است. اگر مقاله “آشنایی با سیستم صوتی ماشین برای مبتدیان | مفهوم فرکانس بالا، پایین و میدرنج چیست؟” را خوانده باشید متوجه شدید که بلندگوها برای بازتولید صدا هوا را حرکت می دهند. نکته این جا است که برای بازتولید بیس های قدرتمند و گسترده در موسیقی باید هوای زیادی توسط اسپیکر جابجا شود.
بلندگوهایی که برای جابجایی این مقدار زیاد هوا ساخته می شوند، ساب ووفر هستند و چون برای بازتولید فرکانسهای بیس دار به اندازه کافی قدرتمند هستند، معمولاً بزرگتر و گرانتر می باشند. به همین علت است که خودروسازان برای صرفهجویی در هزینهها و فضا، از نصب ساب ووفر روی سیستمهای صوتی ماشین صرفنظر می کنند.
بلندگوهای بسیارکوچک که برای کنترل مؤثر بیس به ساختار مناسبی مجهز نیستند، عمق و واقع گرایی موسیقی را محدود می کنند و زمانیکه می خواهند صداهای با فرکانس پایین بیس دار را باز پخش کنند، به خصوص زمانی که شما ولوم ضبط را تا انتها بالا می آورید تا موسیقی را با صدای بسیار بلند بشنوید، اعوجاج یا (Distortion) ایجاد می کنند.
برای جلوگیری از ایجاد این دیستورشن از ساب ووفرها در سیستم صوتی خودرو استفاده می شود.
ساب ووفر چیست؟
ساب ووفر یک بلندگوی تقریبا بزرگ است که به طور خاص فقط برای بازتولید محدوده فرکانس پایین و صداهای بیس دار طراحی شده است. ساب ووفرها توانایی پخش صدا ندارد اما تنوع بسیار زیادی دارند و مدل های بیشماری از آنها در بازار موجودند که هرکدام دارای اندازه، کیفیت ایجاد لرزش و بیس متفاوتی هستند.
اگر در سیستم صوتی خودرو هیچ بلندگوی دیگری وجود نداشته باشد و فقط ساب ووفر کار کند، عملا صدای خاصی نمی شنویم بلکه فقط لرزش و بیس را احساس می کنیم. ساب ووفرها برای پخش موسیقی های بیس دار مانند رپ، ترپ، هاوس و داب استپ توصیه میشوند.
ساب ووفرها از لحاظ اندازه و سایر مشخصات بسیار متنوع تر از سایر اسپیکرها مثل تویتر یا میدرنج هستند. بسیاری از آهنگ سازان زمانیکه یک موسیقی خاص بیس دار را خلق می کنند، سفارش ساخت ساب ووفری را می دهند که بتوانند آن را با توجه به بیس موسیقی شان تنظیم کنند تا آنطور که می خواهند لرزش و بیس را ایجاد کند.
دو نمونه از این ساب ووفرها را در ویدئوهای زیر می بینید:
تفاوت انواع ساب ووفر و مید بیس
تفاوت ساب ووفر با میدبیس در رنج فرکانسی است که پوشش می دهند. ساب ووفر بیس ایجاد میکند یعنی فرکانسهای پایین، که این بازهی فرکانسی از ۲۰ هرتز شروع شده و تا ۱۰۰ هرتز ادامه دارد. میدبیسها نیز بازه فرکانسی ۱۰۰ هرتز تا ۳۰۰ هرتز را پشتیبانی میکنند.
تفاوت ساب ووفر و میدرنج
همانطور که گفتیم ساب ووفرها وظیفه ایجاد ویبره و بیس را برعهده دارند. برای اینکه بتوانند این وظیفه را به درستی انجام دهند، دیافراگم آنها باید تا حد زیادی انعطاف پذیری باشد و بتواند حدود 2 تا 3 سانت بالا و پایین شود و موج سینوسی قوی ایجاد کند. اگر یک ساب ووفر و میدرنج تقریبا هم سایز را با هم مقایسه کنیم، متوجه می شویم که وقتی هردو در حال تولید موج هستند، پرده میدرنج فقط در حد چند میلیمتر جابجا می شود تا درحالیکه بازهی فرکانسی ۳۰۰ هرتز تا ۲۰۰۰ هرتز را بازتولید کند، درحالیکه صفحه ساب ووفر حدود چند سانت بالا و پایین می شود تا بازهی فرکانسی ۲۰ تا ۱۰۰ هرتز را بازتولید کند.
چه عواملی روی کیفیت ساب ووفر تاثیر می گذارد؟
هنگام انتخاب ساب خودرو، باید موارد زیر را در نظر بگیرید:
اندازه ساب ووفر
اندازه ساب ووفر تاثیر مستقیمی روی میزان لرزش و بیسی که در سیستم صوتی ماشین ایجاد می کند، می گذارد. هر چه ساب بزرگتر باشد، بیس ایجاد شده بهتر است. اما باید فضا را نیز در نظر داشته باشید. قبل از خرید ساب ووفر، فضای ماشین خود را اندازه گیری کنید تا بتوانید ساب ووفری خریداری کنید که در محل مناسبی در ماشین شما مانند صندوق عقب یا زیر صندلی نصب شود.
نوع محفظه
محفظه های ساب ووفر جعبه هایی هستند که ساب ووفر در آنها قرار می گیرند. قرار گرفتن ساب ووفر در یک محفظه کاملا بسته شده، بیس عمیق تری نسبت به یک محفظه که دارای درز باشد، ایجاد می کند. حتی اگر ساب کوچک باشد باید در محفظه های مهر و موم شده قرار بگیرد تا بیس و لرزش آن به خوبی منتقل شود.
ساب ووفرهایی که زیر صندلی نصب می شوند در جعبه هایی مثل جعبه کفش قرار می گیرند اما ساب ووفرهایی که در صندوق عقب قرار می گیرند نیاز به ساب باکس در دو نوع معمولی یا لوله ای دارند.
قدرت
قدرت ساب ووفر با اصطلاح RMS بیان می شود هرچقدر مقادیر RMS بالاتر باشد، اسپیکر می تواند بیس بیشتری تولید کند.
برای هماهنگ کردن یک ساب با آمپلی فایر و هد یونیت در سیستم صوتی ماشین، باید توان RMS را در نظر بگیرید. بهتر است RMS آمپلی فایر و هد یونیت از RMS ساب بیشتر باشد.
قدرت ساب ووفر به اندازه آن بستگی دارد. ساب ووفرها در اندازه های مختلفی تولید میشوند. دو نمونه از بهترین آنها ساب ووفر 10 و 12 است که قدرت مناسبی برای ایجاد لرزش و بیس دارند.
حساسیت
حساسیت یک ساب ووفر، میزان انرژی مورد نیاز آن برای تولید یک حجم معین از لرزش و بیس است. این حساسیت با مقیاس (SPL) بیان می شود. ساب هایی با SPL بالا، حساستر هستند، و در مقایسه با ساب هایی با SPL پایین، به قدرت زیادی برای تولید لرزش و بیس با حجم بالا نیاز ندارند.
اگر آمپلی فایر یا هد یونیت شما قدرت کمتری دارد به یک ساب با حساسیت بالا در سیستم صوتی خودرو نیاز دارید.
لایه آکوستیک
قطعاتی به نام دمپینگ (Adhesive voice dampening) وجود دارد که عایق صدا هستند. این لایه های آکوستیک در خودرو نصب می شوند تا از دو عامل زیر جلوگیری شود:
- افت کیفیت بازپخش صدا به علت برخورد امواج صوتی با دیواره های ماشین. اگر دیواره های ماشین با عایق صدا پوشیده نشده باشد می توانند به عنوان یک پرده یا دیافراگم عمل کند و امواج صوت را بازپخش کند در نتیجه کیفیت صدای داخل ماشین افت پیدا می کند.
- جلوگیری از خروج صدا. با نصب اکوستیک، صدای تمام اسپیکرها در داخل خودرو باقی می ماند و میزان صدایی که خارج از خودرو شنیده می شود، بسیار کمتر است.
فدلیتی
فدلیتی اصطلاحی است که برای تعیین میزان کیفیت هر بلندگو استفاده می شود. اگر اسپیکر کیفیت فوق العاده بالایی داشته باشد، به آن های فیدلیتی یا Hi-Fi می گویند. البته نوع آهنگ نیز روی ایجاد لرزش و بیس تاثیر می گذارد. اگر ساب ووفر از جنس مرغوب تولید شده باشد و کیفیت مناسبی داشته باشد هر فرکانس با وضوح و دقت کامل بازپخش می شود و هیچگونه تداخلی در آنها دیده نمی شود. این نوع ساب ووفرها دارای فیدلیتی بالایی هستند.
مزایا ی ساب ووفر
هنگامی که یک ساب ووفر با کیفیت با یک آمپلی فایر و هدیونیت خوب ست شود، مزایای زیر را برای سیستم صوتی خودروی شما فراهم می کند:
کیفیت بیس بهتر
ساب ووفرها کیفیت بیس را تا حد قابل توجهی افزایش می دهند تا صداهایی را در موسیقی شما پخش کنند که بلندگوهای دیگر به تنهایی قادر به بازتولید آنها نیستند. اکثر بلندگوهای سیستم صوتی خودرو در فرکانس های پایین تر از 50 هرتز شروع به افت می کنند. اما یک ساب ووفر با کیفیت، فرکانس های پایین تا 20 هرتز یا کمتر را به راحتی بازتولید می کند که نتیجه آن، عمق و وضوح کامل بیس است، بنابراین، با نصب ساب ووفر، هرگز پایین ترین نت ها را از دست نخواهید داد و از تجربه ای فراگیرتر از پخش موسیقی با سیستم صوتی ماشین خود لذت خواهید برد.
وضوح بیشتر همه فرکانس ها
ساب ووفرهای باکیفیت، دارای ساختار مناسبی برای بازتولید واضح بیس هستند، بنابراین حتی سریع ترین بیس های موجود در موسیقی را واضح و دقیق ایجادمی کنند.
البته ساب ووفرهای با کیفیت پایین ممکن است نتوانند خودشان را با شروع و توقف سریع در برخی آهنگ ها یا سازها که در بسیاری از ژانرهای موسیقی شنیده می شوند، هماهنگ شوند و در نتیجه، این ساب های کوچکتر صدای آکوستیک نامشخصی خواهند داشت.
کاهش (Distortion)
ساب ووفر با کاهش میزان آکوستیک در سایر بلندگوهای شما، اعوجاج یا (Distortion) را کاهش می دهد. هنگامی که یک بلندگو با برد کامل، بیس با فرکانس پایین را بازتولید می کند، مخروط بزرگ و دیافراگم در بلندگو می تواند اعوجاج ایجاد کند و هنگامی که موسیقی را با صدای بلند پخش می کنید، ووفرهای بلندگوهای شما ممکن است نتوانند با تویترها و میدرنج ها هماهنگ باشند. اما ساب ووفرهای با کیفیت به شما امکان می دهند موسیقی خود را با صدای بلند و بدون اعوجاج پخش کنید، حتی اگر موسیقی شما کاملا بیس دار باشد.
کاهش بار بلندگوهای کوچکتر
ساب ووفرها، بار بازتولید فرکانس های بسیار پایین را از روی بلندگوهای کوچکتر بر می دارند. در نتیجه بلندگوهای کوچکتر می توانند صدا را در محدوده فرکانس تحت پوشش شان،ذراحت تر تولید کنند.
ساب ووفرها اساساً بار بلندگوهای فول رنج را سبک می کنند و عملکرد کلی آنها را بهبود می بخشند تا بتوانند صدایی با کیفیت را بدون اعوجاج بازتولید کنند.
سیستمهای صوتی ماشین که ساب ووفرهای باکیفیت در آنها نصب شده، به بلندگوها کمک میکنند تا بهترین عملکرد خود را در طیف فرکانس تحت پوشش شان داشته باشند، بنابراین حتی تویتر ها برای پخش فرکانسهای بالا و میدرنج ها برای پخش فرکانس های میانی وضوح مطلوبی خواهند داشت.
جمع بندی
اسپیکرهای نصب شده در سیستم صوتی ماشین توسط کارخانه به تنهایی برای ایجاد بیس و لرزش که در بسیاری از ژانرهای موسیقی وجود دارد، مجهز نیستند. بنابراین بدون یک ساب ووفر با کیفیت، نت ها و تجربیاتی را که نوازندگان برای شنیدن با موسیقی خود در نظر داشتند را از دست می دهید.
ساب ووفرها می توانند تجربه گوش دادن شما به موسیقی را بهبود بخشند و عمق و وضوحی را که نمی توانید با بلندگوهای دیگر به تنهایی بشنوید، به موسیقی که در فضای کابین خودرو پخش می شود، اضافه کنند.
